Alles over houtpellets: Van verbruik berekenen tot de beste kwaliteit

Houtpellets zijn een populaire, efficiënte brandstof voor pelletkachels en pelletketels. Voor veel mensen kan de keuze overweldigend zijn: verschillende merken, kwaliteitsklassen en prijzen maken het lastig om een goede beslissing te nemen. Hier leggen we uit wat houtpellets precies zijn, waar ze van gemaakt worden, hoeveel je nodig hebt en hoe je de beste kwaliteit herkent. Zo weet je precies hoe je optimaal kunt stoken met houtpellets en voorkom je verrassingen tijdens het stookseizoen.

Houtpellets zijn kleine cilindertjes van samengeperst hout, meestal 6-8 mm in diameter en 10-30 mm lang. Ze worden gemaakt van restproducten uit de houtindustrie, zoals zaagsel en schaafsel, en onder hoge druk geperst zonder toevoegingen. De natuurlijke lignine in hout werkt als bindmiddel, waardoor de pellets hun vorm behouden.

Houtpellets zijn een gestandaardiseerde brandstof met constante kwaliteit, speciaal ontworpen voor pelletkachels. In tegenstelling tot houtbriketten, die groter zijn en bedoeld voor haardhoutkachels, zijn pellets klein, compact en gemakkelijk te doseren.

Houtpellets worden geproduceerd uit verschillende soorten hout en restmaterialen:

• Grondstoffen: zaagsel en houtkrullen uit zagerijen, resthout uit houtverwerking, soms rondhout uit duurzaam beheerde bossen (FSC/PEFC).

• Houtsoorten: naaldhout zoals den en spar is het meest gebruikt vanwege goede verbranding, loofhout zoals eik en beuk levert hogere energiewaarde, en veel pellets zijn een mix hiervan.

Kwaliteitspellets bevatten geen schors, lijm of verfresten, waardoor ze schoon en efficiënt branden.

Het productieproces bestaat uit meerdere stappen:

1. Verzamelen: resthout en zaagsel worden verzameld.

2. Drogen: het hout wordt gedroogd tot ±10% vocht.

3. Vermalen: het gedroogde hout wordt fijngemalen.

4. Persen: onder hoge druk en temperatuur worden pellets geperst door een matrijs.

5. Koelen: de warme pellets worden gekoeld en harden uit.

6. Verpakken: in zakken van 15 kg of big bags.

Tijdens het persen activeert de hitte de lignine in het hout, waardoor de pellets zonder lijm hun vorm behouden.

Houtpellets worden wereldwijd geproduceerd, maar veel Europese pellets komen uit Duitsland, Oostenrijk en Scandinavië. Deze landen staan bekend om strenge kwaliteitsnormen. Ook uit Oost-Europa en Nederland komt productie, al is deze vaak beperkt.

Belangrijk is niet alleen de herkomst, maar vooral certificering zoals ENplus of DINplus, die de kwaliteit garanderen. Europese pellets met keurmerk zijn betrouwbaar, ongeacht het land van herkomst.

• Per zak (15 kg)

• Per pallet (±1.000 kg)

• Kwaliteitsklasse (A1, A2, B)

• Certificering (ENplus is iets duurder maar gegarandeerde kwaliteit)

• Seizoen: bestellen voor de winter kan voordeliger zijn

• Afnamehoeveelheid: bulkvoordeel bij pallets

Pellets zijn vaak goedkoper per stookuur dan andere brandstoffen zoals gas of haardhout, dankzij hun hoge energiedichtheid.

Het verbruik hangt af van je woning en stookgedrag:

• Gemiddeld huishouden: 2-4 ton per stookseizoen

• Per m² woonoppervlak: ±50-80 kg per jaar

• 1 kg pellets ≈ 0,5 liter stookolie qua energie

Factoren die het verbruik beïnvloeden: isolatie, gewenste temperatuur, gebruik als hoofd- of bijverwarming, en strenge of milde winter.

Praktisch voorbeeld: een goed geïsoleerde woning van 120 m² met de pelletkachel als hoofdverwarming verbruikt gemiddeld ±2,5 ton pellets per jaar. Houd het eerste seizoen je verbruik bij om een persoonlijke inschatting te maken.

Let op de volgende criteria:

• Kwaliteitsklasse: ENplus A1 (hoogste kwaliteit, asrest <0,7%), ENplus A2 (iets meer as, nog steeds geschikt voor woonhuizen), ENplus B (industrie, niet voor huishoudelijke kachels)

• Certificering: ENplus of DINplus voor kwaliteitsgarantie

• Asrest: hoe lager, hoe minder schoonmaakwerk

• Energiewaarde: minimaal 4,6 kWh/kg

• Vochtgehalte: maximaal 10%

• Stofgehalte: lager is beter, minder fijnstof en verstopping

Praktische check: goede pellets zijn hard, glad, glanzend, breken niet makkelijk en geven weinig stof in de zak. Koop eerst een kleine hoeveelheid om te testen voordat je een hele pallet bestelt.